فتق دیسک بین مهره ای

فتق دیسک ستون مهره ها

Intervertebral Disc Herniation

Spinal disc herniation
 

صفحه فتق دیسک بین مهره ای که در سایت ویکیپدیا ایجاد کردم:

فتق دیسک بین مهره‌ای (به انگلیسی: Intervertebral Disc Herniation)به معنای آزاد شدن بخش مرکزی دیسک از قسمت محیطی آن است.



هر دیسک از دو قسمت تشکیل شده‌است که عبارتنداز:

-قسمت محیطی بنام آنولوس فیبروزوس[۱]

 

-قسمت مرکزی بنام هسته دیسک یا نوکلئوس پالپوزوس[۲].


 

تصویر ذیل:

 

 


 

 

 

 

دیسک بین مهره ای و مفاصل بین مهره ای پشتی (مفاصل فاست) در عکس زیر:

 


 

دیسک های بین مهره ای انعطاف پذیر بوده و هر دیسک بین دو مهره قرار می گیرد.کشیدگی،پیچ خوردگی و فشار به ناحیه کمر که به عناصر پشتی ستون فقرات آسیب وارد می‌کند،می ‌تواند به دیسک یا دیسک‌های بین مهره‌ای که در جلو بین دو جسم مهره‌ای قرار می‌گیرد نیز صدمه وارد کند.

هر دو قسمت محیطی و مرکزی دیسک آسیب پذیرند ولی اصطلاح فتق زمانی کاربرد دارد که قسمت مرکزی دیسک بین مهره ای به علت پارگی بخش محیطی آن به بیرون راه یابد. فتق هسته ممکن است درنتیجه اعمال نیروهای بیش از اندازه،نیروهای کم اما مداوم و مکرر بر روی دیسک و یا وجود آنولوس معیوب پیش آید[۳].



فهرست مندرجات [نهفتن]

۱ علایم و نشانه ها 
۲ درمان 
۳ پانویس 
۴ جستارهای وابسته 
۵ منابع 


  علایم و نشانه ها

آسیب‌های خفیف دیسک معمولا درد موضعی ایجاد می‌کنند که می‌تواند به علت صدمه قسمت محیطی دیسک باشد و یا به علت تورم دیسک که هنوز به مرحله فتق نرسیده ولی به دلیل فشار ثانویه به اطراف درجاتی از درد را ایجاد می کند.این حالت آسیب جدی محسوب نمی‌شود,مگر اینکه با ادامه نیروهای غیرطبیعی باعث ازهم گسیختگی لایه محیطی و بیرون زدگی هسته دیسک و فشار به رباط طولی پشتی و ریشه های اعصاب نخاعی گردد و با توجه به میزان فشار به ریشه‌های عصبی حالات متفاوتی از درد را ایجاد می‌کند.

تصاویر زیر مراحل فتق دیسک را نشان می دهد:

 

 

 



درصورت فشار به ریشه‌های عصبی در ناحیه کمری-خاجی (لومبوساکرال) به علت فتق دیسک,درد ناشی از فشار ریشه عصب یا درد رادیکولار [۴] ایجاد می‌گردد که می‌تواند در اندام تحتانی حس گردد. چون در ناحیه کمر دیسک‌های L۴-L۵ و L۵-S۱ بیشتر تحت تاثیر قرار می‌گیرند، بنابراین درد ناشی از ریشه های عصبی L5 و S1 به وجود می آید. 

 

دردهای رادیکولار همچون سیاتیک به علت فتق دیسک بین مهره ای، با خم کردن ستون فقرات، نشستن، انجام فعالیت، سرفه و عطسه افزایش و با استراحت کاهش می‌یابد.

 

در شکل زیر یک دیسک سالم و دیسک های بین مهره ای آسیب دیده نشان داده شده است:
تصاویر ام آر آی (MRI) از دیسک های سالم و آسیب دیده:

 
 
 
 
 
درمان
اگر علائم فتق دیسک شدید نباشد با درمان محافظه‌کارانه که می‌تواند درمان دارویی,استراحت و فیزیوتراپی باشد تا حد زیادی مشکل بیمار را برطرف کرد ولی اگر شدت علائم خیلی زیاد باشد و با ام آر آی(MRI) و میلوگرافی نیز تائید گردد نیاز به عمل جراحی دارد.

بیمارانی که تحت عمل جراحی قرار می‌گیرند معمولا دو دسته‌اند: یا درجاتی از آسیب عصبی قبل از عمل ایجاد شده بود و یا فاقد این حالت بودند که باید بعد از عمل جراحی تحت درمان تکمیلی
فیزیوتراپی قرار گیرند;به خصوص بیمارانی که قبل از عمل درجاتی از صدمه عصبی ایجاد شده بود.

 پانویس
↑ Anolous Fibrosus 
↑ Nucleous Pulposus 
↑ ناصری، نسرین. فیزیوتراپی در ضایعات ارتوپدیک.ص 266 
↑ Radicular Pain 
‎‎
 جستارهای وابسته
-کمردرد 
-آسیب طناب نخاعی 
-تنگی مجرای نخاعی 

 منابع

-ناصری، نسرین. فیزیوتراپی در ضایعات ارتوپدیک. چاپ اول، صبح سعادت، ISBN 4-7-93408-964. ‏ 
-قاضى جهانى، بهرام, ترجمه مبانى طب سسیل، بیماریهاى مغز واعصاب. مرکز نشر اشارت 
-اعلمی هرندی, بهادر, اصول ارتوپدی و شکسته بندی, چاپ ششم,نشر فروغ اندیشه
 

موضوعات فیزیوتراپی شامل:

مقالات فیزیوتراپی 

مقالات استخوان شناسی

مقالات آناتومی اندام فوقانی

مقالات آناتومی اندام تحتانی

مقالات آناتومی ستون فقرات

مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (cns & pns)

مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن

مقالات سیستم عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر 

اخبار کنگره ها و سمینارهای فیزیوتراپی 

مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)

مقالات ورزش و تغذیه (شامل موضوعات تحرک و فعالیت بدنی،تغذیه صحیح،چاقی،اضافه وزن،کنترل وزن و غیروه)

مقالات قلب و عروق (شامل مفاهیم، اختلالات و مقاله های آموزشی)

مقالات رادیولوژی